Mijn manager keek me meewarig aan en leek de woorden nauwelijks uit zijn strot te kunnen persen. “We hebben ernstige financiële problemen en moeten daarom al onze internationale markten sluiten. Helaas moeten we je laten gaan.” Het was drie weken voor kerst, maandagochtend op kantoor. We waren op de zaterdag ervoor net verhuisd en zaten volledig in de dozen. Ik werkte net anderhalve maand bij een jonge start-up in natuurlijke diervoeding en was nog druk bezig om mijn draai te vinden. De woorden galmden na in mijn oren. Even twijfelde ik of ik niet liever de woorden ‘je bent ontslagen’ hoorde dan ‘we laten je gaan’. Alsof ‘we laten je gaan’ de keiharde waarheid verzacht. Terwijl mijn CMO me uitleg gaf over het sociale systeem in Duitsland en me vertelde waar ik recht op had, dwaalden mijn gedachten af. Ik was nog nooit ontslagen, afgezien van ooit een voortijdige beëindiging van mijn proeftijd in een afwaskeuken toen ik 15 jaar was. Alleen was ik nu geen vijftien meer maar bijna dertig, met een huurhuis, een partner, twee katten en een stapel vaste lasten. Ik voelde de verbazing indalen. Wauw…

Blij om te vertrekken
Langzaam keerde ik uit mijn hersenspinsels terug naar de werkelijkheid. Mijn manager leek meer moeite te hebben met mijn ontslag dan ikzelf. Hij had op de vrijdag voor het weekend al ruim dertig mensen moeten ontslaan en begon nu zijn nieuwe week met nog meer ontslagen. Ik haalde mijn schouders op en flapte eruit dat ik het ook heel erg voor hem vond en dat het wel goed zou komen. Het zal de schrik zijn geweest. Eenmaal weer buiten de meetingruimte zag ik talloze andere collega’s hun spullen inpakken, sommigen huilden. Eerlijk is eerlijk: ik was blij om te kunnen vertrekken. En toen ik de deur van het kantoor aan de Kurfürstendamm achter me dicht trok, voelde ik me eigenlijk lichter dan ik had verwacht.

Een vaste baan is beter, toch?
Toen ik in 2013 naar Berlijn kwam, had ik afscheid genomen van het ondernemerschap en verheugde ik me op de zekerheid van een vaste baan. Ik had vier jaar ondernemen in Nederland achter de rug maar in Duitsland doorgaan leek me niet de meest handige optie en ach, een baan zou ik toch wel snel gevonden hebben. Viel dat even tegen! De Duitse arbeidsmarkt zit heel anders in elkaar dan de Nederlandse. Andere omgangsvormen, andere tradities en gebruiken. Een C.V is in Duitsland gerust twee tot drie A4tjes. Van een eerste sollicitatiegesprek tot een baan kan gerust drie maanden duren, met minstens drie rondes. En over salaris wordt pas op het aller-, allerlaatst gesproken. Oh en voor ik het vergeet: werkervaring als zelfstandige telt in Duitsland niet zo zwaar mee als werkervaring bij een baas. Na talloze mislukte pogingen kwam ik uiteindelijk, onderaan de cariereladder, op de Nederlandse klantenservice-afdeling van een bekend drukkersbedrijf terecht. Zes maanden later was m’n Duits verbeterd en lukte het me dan toch: ik kreeg eindelijk mijn eerste baan in de marketing bij een grote start-up in de automotive industrie. Ik leerde er snel en veel en een jaar later verhuisde ik naar een e-commercebedrijf, waar ik me volledig op SEO ging richten. Maar mijn baan met vast contract was alles behalve zaligmakend en voor ik het wist zat ik opgebrand thuis. Ik besloot mijn contract in te leveren en op zoek te gaan naar een nieuwe uitdaging. Ik wilde meer afwisseling in mijn dagelijkse werk en meer mogelijkheden om me te kunnen ontwikkelen. Ik vond een allround marketingfunctie in een internationaal bedrijf, dat abrupt eindigde op die ene maandagochtend in december.

Vernedering
Drie jaar hard werken voor bazen en gevoelsmatig geen steek verder. Dat was de minder vrolijke conclusie die ik trok toen ik eenmaal in de rij stond voor het loket bij de Agentur für Arbeit, het Duitse UWV. Werkloos melden is verplicht in Duitsland maar een uitkering niet. En die moest ik toch voor het allereerst in mijn leven aanvragen, wat een vernedering! Na de intake door een 55 jaar oude punker uit Kreuzberg 36 (er zit prachtig volk bij de Agentur) kwam ik in gesprek met een mevrouw die mijn dossier zou beheren en mij zou helpen om weer aan het werk te gaan. Een van de eerste vragen die ze stelde: waarom zoek je persé een vaste baan? Je hebt ervaring als ondernemer, kun je dat niet in Berlijn doen? Ik hoorde mezelf alle redenen opsommen waarom ik niet zou kunnen ondernemen in Duitsland. “Ik snap niets van het belastingsysteem hier”. “Ik heb geen spaargeld meer, hoe moet ik dan beginnen?” “Mijn Duits is niet goed genoeg om alle vragen van de Duitse belastingdienst te begrijpen” “Duitsers huren geen zelfstandigen in”. Ik hoor het mezelf zeggen en ik besef tegelijkertijd dat het de grootste onzin is. Ik heb me al door vier jaar Duitse bureaucratie heen geworsteld, waarom zou ik dan niets van de belastingdienst begrijpen? Ik maak de veilige keuze om naar een vaste baan te zoeken maar begin toch eens na te denken hoe mijn toekomst er als zelfstandige uit zou kunnen zien.

Eind februari zit ik opgewonden en vol verwachting weer tegenover mijn begeleidster. Ik heb ruim 65 sollicitaties achter de rug, waarvan twee procedures tot in de laatste ronde gingen maar toch met een afwijzing werden afgesloten. Mijn frustratie daarover heb ik al snel omgezet in iets positievers: een eerste versie van een business plan. Ik vertel mijn begeleidster hoe ik tot de conclusie kwam dat het ondernemerschap op alle vlakken veel beter bij mij past. Hoe ik zowel de Nederlandse als de Duitse markt wil gaan aanspreken. Hoe ik mijn passie voor tekst, PR en SEO binnen één bedrijf als handige diensten kan aanbieden. Ik loop een kwartier later de deur uit met een voucher voor een coachingstraject, een duidelijke opdracht om een Duitstalig business plan te maken en een aanvraagformulier voor een starterspremie. Zo opgelucht, blij en vol motivatie heb ik me in jaren niet meer gevoeld.

Een nieuw avontuur
En nu is het alweer juli. De afgelopen maanden stonden bol van coachingsgesprekken, schrijven, schrappen en héél veel worstelen met Duitse ‘Behörden‘, de lokale instanties. Ik leverde mijn businessplan en alle bijbehorende documentatie in, kreeg de starters-steun toegewezen en bouwde deze website. Ik schreef me eindelijk uit als werkloze en deed alvast een paar eerste klussen. Ook kwam ik in de afgelopen weken en maanden tot de conclusie dat mijn onderneming eigenlijk een groot geluk bij een ongeluk is. Als ik niet plotseling was ontslagen, had ik ook niet zo uitgebreid kunnen nadenken over mijn mogelijkheden en daardoor de – voor mij – juiste keuze kunnen maken. Ik realiseerde me hoe verleidelijk het is om jaren in de veiligheid van een vast salaris, vakantiegeld en (in Duitsland) het ziekenfonds te blijven hangen, terwijl je stiekem andere wensen hebt. Dat maakt overigens mijn onderneming niet bij voorbaat al een succes. Het blijft een sprong in het diepe, succes is nooit een garantie. Maar in juli 2017 vieren mijn vriend en ik ons vierde jaar in Berlijn én begin ik aan een nieuwe fase: als Nederlandse ondernemer in Duitsland. Ik kan niet wachten!

Whatever it takes
‘Cause I love the adrenaline in my veins
I do whatever it takes
‘Cause I love how it feels when I break the chains
Whatever it takes
You take me to the top I’m ready for
Whatever it takes
‘Cause I love the adrenaline in my veins
I do what it takes
Imagine Dragons

Wil je meer weten over mijn bedrijf Spitzenfeder? Dan wil je wellicht hier verder lezen. Wil je weten wat ik voor jou kan betekenen? Neem dan een kijkje bij mijn diensten of neem direct contact met mij op. Ik help je graag verder!

BewarenBewaren